Học gì từ 8 doanh nghiệp vẫn tăng trưởng giữa suy thoái?

Giữa năm 2020, thế giới kinh doanh chứng kiến một cuộc thanh lọc khắc nghiệt. Cứ 5 doanh nghiệp nhỏ lại có 1 buộc phải đóng cửa vĩnh viễn vì không kịp thích nghi với suy thoái do đại dịch gây ra. Nhưng ngay trong giai đoạn tưởng chừng chỉ có mất mát đó, vẫn có những doanh nghiệp đứng vững và tăng trưởng vượt bậc.

Họ không có phép màu. Họ chỉ thay đổi nhanh hơn, quan sát khách hàng kỹ hơn, và dám làm những điều chưa từng làm. Nếu bạn đang cảm thấy mông lung giữa suy thoái, 8 doanh nghiệp dưới đây sẽ là tấm gương để bạn soi vào và tìm ra con đường cho riêng mình.

Vì sao có doanh nghiệp vẫn tăng trưởng giữa suy thoái?

Suy thoái không xóa sổ tất cả, nó phân loại doanh nghiệp. Những công ty sống sót thường có chung một đặc điểm: họ đọc được tín hiệu thay đổi của khách hàng từ rất sớm và chuyển hướng trước khi quá muộn. Trong khi nhiều đơn vị khác chờ đợi mọi thứ trở lại bình thường, họ chấp nhận rằng phiên bản bình thường mới sẽ không giống trước.

Bài học đầu tiên rất đơn giản: tăng trưởng trong khủng hoảng không phải là chuyện may rủi. Đó là kết quả của việc liên tục đặt câu hỏi “khách hàng của tôi hôm nay cần gì” và can đảm thực hiện câu trả lời, dù nó có thể đi ngược lại kế hoạch ban đầu.

Thêm sản phẩm mới: Bài học từ GIR

GIR, viết tắt của “Get It Right”, vốn nổi tiếng với các dụng cụ nấu ăn bằng silicone cao cấp. Khi Covid-19 bùng phát, họ nhận ra mình đang sở hữu chất liệu và dây chuyền sản xuất có thể phục vụ một nhu cầu cấp thiết hơn nhiều: khẩu trang tái sử dụng. Không lãng phí thời gian, GIR phát triển khẩu trang silicone dễ làm sạch kèm bộ lọc. Sản phẩm ra mắt đúng lúc nhu cầu bảo hộ tăng cao, đơn hàng dồn về như vũ bão.

Điều khiến GIR thực sự đáng học là họ không dừng lại sau thành công ban đầu. Họ lắng nghe phản hồi từ khách hàng, cải tiến thiết kế khẩu trang, rồi ra mắt thêm hộp đựng khẩu trang để giữ vệ sinh khi mang ra ngoài. Đây là cách một doanh nghiệp tận dụng năng lực cốt lõi để mở ra nhiều dòng sản phẩm có tính bổ trợ cao.

Bài học rút ra từ GIR:

• Phát triển sản phẩm giải quyết vấn đề thực tế của thời điểm hiện tại.
• Chọn sản phẩm dựa trên năng lực sẵn có, không nhảy sang lĩnh vực xa lạ.
• Dùng phản hồi khách hàng để cải tiến liên tục.
• Tìm sản phẩm bổ trợ để gia tăng giá trị cho sản phẩm chính.

Nếu bạn đang có nguồn lực chưa được khai thác hết, hãy tự hỏi: sản phẩm mới nào tôi có thể tung ra trong bốn tuần tới?

Chuyển sang không gian ảo: Bài học từ Gaelynn Lea và Sky Candy

Đại dịch đã đóng sầm cửa với ngành nghệ thuật, giải trí và bán lẻ. Nhưng một số người đã lách sang cánh cửa công nghệ để giữ dòng doanh thu và duy trì kết nối.

Nghệ sĩ vĩ cầm Gaelynn Lea buộc phải hủy tour lưu diễn vì coronavirus. Thay vì ngồi chờ, cô mở chuỗi “Quarantine Concerts” vào mỗi chiều Chủ nhật, nhận ủng hộ từ khán giả qua Paypal, Venmo và CashApp. Một nghệ sĩ độc lập vẫn có thể kiếm sống giữa suy thoái bằng cách mang màn trình diễn vào chính ngôi nhà của khán giả.

Sky Candy, một studio dạy aerial (nghệ thuật biểu diễn trên không) tại Austin, Texas, đã chuyển các lớp huấn luyện thể lực và giãn cơ sang hình thức trực tuyến. Nhờ vậy học viên vẫn duy trì được phong độ và thương hiệu vẫn hiện diện đều đặn. Khi studio mở lại với công suất hạn chế, họ tiếp tục tổ chức lớp online, sự kiện và buổi biểu diễn từ xa. Điều quan trọng là họ hiển thị tên và logo của mình thật nổi bật trong các chương trình trực tuyến, để khách hàng mới nhận diện được thương hiệu.

Nếu bạn đang sở hữu một dịch vụ cần gặp mặt trực tiếp, hãy thử nghĩ xem phiên bản trực tuyến của dịch vụ đó trông như thế nào. Ngay cả khi doanh thu ban đầu nhỏ, đó vẫn là cách giữ lửa cho thương hiệu và mở ra cơ hội mới.

Thay đổi khách hàng mục tiêu: Bài học từ Joyride Coffee

Nhiều doanh nghiệp mắc kẹt vì quá tin vào nhóm khách hàng quen thuộc. Joyride Coffee từng bán cà phê chất lượng cao cho các văn phòng. Khi các công ty đóng cửa, kênh này gần như tê liệt. Nhà sáng lập David Belanich nhanh chóng nhận ra: nếu không tìm người mua mới, mọi thứ sẽ dừng lại.

Joyride chuyển sang bán trực tiếp cho người tiêu dùng, giao cà phê rang tươi, trà tuyển chọn và cold brew chất lượng quán cà phê đến tận nhà. Họ cũng ra mắt sản phẩm Joyride Boxed Cold Brew để tạo điểm nhấn riêng. Đây là một bước chuyển táo bạo, vừa đổi sản phẩm, vừa đổi đối tượng khách hàng.

Khi thị trường cũ không còn hoạt động theo cách cũ, giữ nguyên khách hàng mục tiêu có thể là rủi ro lớn nhất.

Nếu bạn định thay đổi đối tượng khách hàng, đừng quên xem lại toàn bộ câu chuyện thương hiệu. Tên, bao bì và thông điệp hiện tại có còn phù hợp với nhóm người mới không? Nếu không, hãy sẵn sàng điều chỉnh để họ hiểu bạn đang làm gì và vì sao bạn làm điều đó.

Điều chỉnh vận hành: Bài học từ Whole Foods và Kroger

Hành vi khách hàng đã thay đổi. Người ta ngại ngồi trong nhà hàng, mua sắm online nhiều hơn, và khi vào cửa hàng thì muốn nhanh gọn nhất có thể để giảm nguy cơ lây nhiễm. Các chuỗi siêu thị lớn như Whole Foods và Kroger đã nhanh chóng biến một số cửa hàng thành trung tâm phân phối, kho tạm và nơi xử lý đơn online.

Nhờ thay đổi này, họ vừa phục vụ khách hàng hiệu quả hơn, vừa duy trì được sự liên tục trong dịch vụ. Điều đó tạo nên lòng tin rất lớn trong lúc nhiều thương hiệu khác liên tục gây thất vọng vì giao hàng chậm hoặc thiếu hàng.

Doanh nghiệp nhỏ không cần biến toàn bộ cửa hàng thành kho. Chỉ cần bắt đầu từ những điểm chạm khiến khách cảm thấy an toàn: khu vực nhận hàng riêng, quy trình giao nhận không tiếp xúc, hoặc ưu tiên xử lý đơn mua online. Những thay đổi nhỏ về vận hành có thể tạo ra trải nghiệm đủ tốt để khách quay lại.

Thay đổi nhiều thứ cùng lúc: The Cheese Shop và Revolutionary Concord

Đừng cho rằng một thay đổi duy nhất sẽ cứu được doanh nghiệp. Với nhiều đơn vị, phải kết hợp vài điều chỉnh cùng lúc thì mới đủ tạo ra sức bật.

The Cheese Shop, một cửa hàng bán phô mai cao cấp, đã mở rộng danh mục sang hàng tạp hóa, sandwich và bữa ăn chế biến sẵn. Họ dùng mạng xã hội để giới thiệu món ăn và chương trình khuyến mãi hằng ngày. Khách có thể đặt giao hàng hoặc nhận tại lề đường. Họ còn tung ra hộp “Victory Cheese” nhằm hỗ trợ các nghệ nhân làm phô mai Mỹ. Một thương hiệu tưởng chừng chỉ gói gọn trong loại sản phẩm đặc thù hóa ra có thể trở thành một điểm đến ẩm thực đa dạng.

Còn Revolutionary Concord, một cửa hàng quà tặng, đã chuyển sang bán hàng qua Facebook Live, dẫn khách xem từng món hàng rồi nhận đặt qua điện thoại. Họ triển khai dịch vụ nhận hàng không chạm và giao hàng tận nơi. Khi mở cửa trở lại, cửa hàng giới hạn 8 khách, áp dụng quy trình vệ sinh mới và dành riêng khung giờ từ 8h30 đến 10h cho khách hẹn trước.

Điểm chung của hai doanh nghiệp này là họ không biện minh cho việc “từ trước đến giờ vẫn làm thế”. Họ chấp nhận mọi thứ có thể thay đổi cùng lúc, miễn là còn phục vụ được khách hàng.

Bạn có thể bắt đầu từ đâu?

Khủng hoảng không chờ ai chuẩn bị xong. Những doanh nghiệp thành công trong bài viết này không phải là nhà tiên tri, họ chỉ quyết định nhanh và dám thử. Bạn cũng có thể làm được.

Hãy viết ra ba cột: thứ nhất, khách hàng của bạn đang gặp vấn đề gì ngay lúc này; thứ hai, năng lực hiện tại của bạn giải quyết được phần nào; thứ ba, kênh phân phối nào bạn có thể dùng ngay trong tuần này. Từ đó chọn một hành động nhỏ nhất nhưng khả thi, rồi bắt đầu.

Đừng chờ đợi một phiên bản “bình thường” quay trở lại. Nếu mọi thứ trở lại như cũ, thị trường lúc đó có thể đã không còn chỗ cho bạn. Hãy thay đổi trong lúc bạn còn đủ sức và học từ những người đang làm tốt hơn mình.

Theo bạn, có doanh nghiệp nào nên đứng yên chờ thời thay vì vội vàng thích nghi? Giới hạn của việc thay đổi nằm ở đâu? Hãy để lại quan điểm bên dưới nhé.