Kẻ cuồng kiểm soát ra tay: Bài học từ vụ luật sư dìm xác người tình

Có những vụ án khiến người ta rùng mình không phải vì máu me, mà vì nó cho thấy địa vị và vẻ ngoài lịch thiệp không hề bảo chứng cho sự tử tế. Vụ án Thomas Capano ở bang Delaware (Mỹ) là một ví dụ ám ảnh như thế.

Anne Marie Fahey, nữ thư ký 30 tuổi, biến mất sau một bữa tối ở Philadelphia tháng 6/1996. Người bị buộc tội giết cô chính là vị luật sư quyền thế mà cô từng yêu và nhiều lần cố rời bỏ. Vì sao một mối quan hệ lại có thể biến thành vòng kiểm soát chết người?

Đêm cuối cùng của Anne Marie Fahey

Tối 27/6/1996, Anne được nhìn thấy lần cuối tại một nhà hàng ở Philadelphia, đi cùng Thomas Capano - luật sư 46 tuổi thuộc một gia tộc bất động sản nổi tiếng. Hai người rời đi khoảng 21h30, và không ai biết đó là lần cuối họ thấy cô còn sống.

Ngày 29/6, Anne không đến bữa tối đã hẹn với bạn trai tại nhà anh trai. Bạn bè nhờ chủ nhà mở cửa căn hộ của cô ở Wilmington, bang Delaware: bên trong hỗn độn, túi xách nằm trên quầy bếp, chiếc Volkswagen Jetta màu xanh vẫn đậu gần nhà. Ngày 30/6, cảnh sát nhận thông báo Anne mất tích.

Tại căn hộ ấy, chị gái Anne tìm thấy một cuốn nhật ký cùng những lá thư gửi từ văn phòng của Thomas. Những trang giấy đó mở ra mối quan hệ mà rất ít người từng biết.

Cuốn nhật ký và ba năm sóng gió

Nhìn từ bên ngoài, Thomas là hình mẫu thành đạt: từng làm công tố viên bang và luật sư bào chữa công, rồi gia nhập đội cố vấn pháp lý của cựu Thống đốc Delaware Michael Newbold Castle, và là cố vấn chủ chốt trong chính quyền Thống đốc Thomas Carper. Ông ta đã có vợ và bốn con gái.

Anne cũng làm trong chính quyền Carper với vai trò thư ký sắp xếp lịch trình. Nhật ký và thư từ cho thấy hai người có một mối tình vụng trộm kéo dài ba năm, lúc hợp lúc tan, đúng giai đoạn hôn nhân của Thomas đang trên bờ đổ vỡ.

Điều đáng chú ý nằm ở cách Anne viết về mối quan hệ này. Cô nhiều lần tìm cách chấm dứt vì không chịu nổi những cơn ghen cực đoan, xu hướng kiểm soát ngày càng mạnh và hành vi ám ảnh đến mức bệnh hoạn. Trong nhật ký, Anne gọi người tình là "kẻ cuồng ghen".

Thợ làm tóc của Anne kể cô từng bị Thomas rình rập sau khi bắt đầu hẹn hò với giám đốc điều hành MBNA Michael N. Scanlan, và lo sợ Thomas có thể làm hại mình.

Những vết máu trong nhà một luật sư quyền lực

Trong thẩm vấn, Thomas khẳng định chưa từng làm tổn thương Anne, nói hai người chia tay trong hòa bình, rằng ông ta đưa cô về căn hộ, kiểm tra máy điều hòa hỏng rồi rời đi khoảng 22h. Sau đó, ông ta từ chối hợp tác thêm, với đội luật sư đứng đầu là cựu Tổng trưởng lý Charles M. Oberly III.

Phía điều tra vẫn rà hồ sơ tài chính, hồ sơ thu phí cầu đường, thu giữ email từ máy chủ ở văn phòng Thomas và dinh thự thống đốc. Vài ngày sau khi Anne biến mất, Thomas mua dung dịch tẩy vết bẩn, mua thảm mới thay phần thảm màu be trong nhà, và một chiếc ghế sofa bị vứt bỏ. Pháp y tìm thấy máu của Anne trên đồ gỗ trong nhà và trên nắp bộ tản nhiệt ô tô.

• Louis Capano, em trai Thomas, đổ một thùng rác nửa đầy tại công trường xây dựng ngày 1/7; cảnh sát lùng hai bãi rác nhưng không tìm thấy gì.
• Gerard Capano, em trai út, bán một chiếc thuyền câu cá không có mỏ neo vào đầu tháng 7.
• Chiếc sofa dính máu được cho là bị vứt tại công trường của Louis ngày 28/6/1996.

Chuyến ra khơi 100 km và chiếc thùng giữ lạnh

Tháng 11/1997, với hy vọng khiến Gerard hợp tác, đặc vụ liên bang giăng bẫy bắt giữ anh ta trong một chiến dịch mật và truy tố về các tội danh liên quan đến ma túy và vũ khí. Đối mặt sức ép đó, Gerard thừa nhận đã giúp Thomas phi tang thi thể.

Theo tài liệu tòa án, hai anh em lái thuyền ra ngoài khơi gần 100 km ngày 28/6/1996 và vứt chiếc thùng giữ lạnh chứa thi thể Anne xuống biển. Thùng không chìm, Thomas bắn một phát súng để làm thủng, nhưng vẫn không hiệu quả. Cuối cùng, thi thể Anne được lấy ra, buộc chặt vào hai mỏ neo rồi thả xuống vùng biển đầy cá mập của Đại Tây Dương.

Thi thể Anne Marie Fahey không bao giờ được tìm thấy. Nhưng chiếc thùng bị thủng lỗ mà Thomas ném xuống biển lại được một nhóm ngư dân vớt lên, bịt lỗ và dùng để đựng cá. Một năm sau, khi một ngư dân biết về vụ giết người, chiếc thùng được giao cho các đặc vụ FBI.

Gerard cũng khai đã nhiều lần khuyên anh trai ra đầu thú nhưng Thomas kiên quyết từ chối. Ngày 12/11/1997, Thomas bị bắt khi đang cố trốn khỏi Mỹ và bị buộc tội giết người cấp độ một; ông ta đổ lỗi cho một người tình khác về cái chết của Anne. Ngày 17/1/1999, bồi thẩm đoàn kết tội và tuyên án tử hình, sau đó giảm xuống tù chung thân. Năm 2011, ở tuổi 61, Thomas chết trong phòng giam sau một cơn đau tim.

Vì sao kẻ kiểm soát đi đến tận cùng?

Giáo sư tội phạm học Vickie Jensen (Đại học Bang California, Northridge) cho rằng việc Anne liên tục muốn rời bỏ Thomas khiến căng thẳng tích tụ, đồng thời giáng đòn vào lòng tự tôn của một người vốn luôn muốn kiểm soát mọi thứ.

"Những vụ giết người như thế này thường xảy ra khi quyền kiểm soát của kẻ gây án bị đe dọa ở mức lớn nhất. Trong đa số trường hợp, đó cũng chính là thời điểm nạn nhân quyết tâm chấm dứt mối quan hệ."

Điều đáng sợ không nằm ở sự bốc đồng, mà ở tính toán lạnh lùng: mua dung dịch tẩy, thay thảm, vứt sofa, nhờ em trai, ra khơi hàng trăm cây số, rồi bình thản nói với cảnh sát rằng mọi thứ đều ổn. Kiểm soát cực đoan không phải yêu quá nhiều, mà là nỗi sợ mất quyền định đoạt khoác áo tình yêu.

• Ghen tuông cực đoan được ngụy trang thành quan tâm, kèm yêu cầu giải trình mọi cuộc gặp.
• Rình rập, theo dõi, kiểm tra điện thoại và lịch trình như một lẽ đương nhiên.
• Cô lập dần nạn nhân khỏi bạn bè, gia đình bằng cách gây mâu thuẫn hoặc chỉ trích.
• Leo thang đúng vào thời điểm nạn nhân quyết tâm chia tay - giai đoạn nguy hiểm nhất.

Nếu một ngày bạn ở vị trí của Anne

Tôi không viết bài này để khuyên ai đó sống trong sợ hãi. Quan tâm và kiểm soát khác nhau ở chỗ: quan tâm cho bạn tự do, còn kiểm soát khiến bạn thu nhỏ lại cho vừa với nỗi lo của người khác.

1. Nói ra với ít nhất một người bạn tin. Anne đã chia sẻ với bạn trai và thợ làm tóc - đó là điều đúng, dù chưa đủ.
2. Lưu lại bằng chứng: tin nhắn, cuộc gọi, lịch sử rình rập.
3. Lập kế hoạch ra đi an toàn: nơi ở tạm, người hỗ trợ, phương án liên lạc khẩn cấp.
4. Tìm đến người có chuyên môn: luật sư, tổ chức hỗ trợ, cơ quan chức năng địa phương.
5. Đừng gặp riêng để "nói cho rõ" nếu bạn đã cảm thấy bất an.

Còn nếu bạn đứng ngoài cuộc, hãy tin người đang sợ hãi trước khi tin kẻ có chức quyền. Trong vụ án này, lời kể của một người thợ làm tóc và những trang nhật ký của nạn nhân có sức nặng hơn tất cả vẻ hào nhoáng của một luật sư thuộc gia tộc nổi tiếng.

Vậy còn bạn thì sao?

Anne Marie Fahey không bao giờ được tìm thấy, nhưng câu chuyện của cô ở lại với một câu hỏi khó trả lời: chúng ta đã bao nhiêu lần nhìn thấy một người thân đang bị kiểm soát, biết là không ổn, nhưng vẫn im lặng vì "chuyện riêng của người ta"?

Theo bạn, đâu là ranh giới rõ nhất giữa ghen tuông bình thường và kiểm soát nguy hiểm? Hãy để lại một góc nhìn, một câu chuyện, hoặc chỉ là lời nhắc bạn muốn gửi tới người khác. Nếu bài viết này khiến bạn chậm lại một chút để nhìn kỹ hơn vào những mối quan hệ quanh mình, thì đó đã là điều đáng để dành thời gian.