AirPods trở thành máy trợ thính: bước ngoặt cho hàng triệu người

Có những thông tin đọc qua cứ ngỡ là trò đùa. Nhưng lần này thì không. AirPods — chiếc tai nghe vẫn nằm trong túi của hàng trăm triệu người — đang dần trở thành máy trợ thính thực thụ, không phải theo nghĩa ẩn dụ.

Chúng ta vẫn quen gắn AirPods với âm nhạc, cuộc gọi, những buổi chạy bộ sáng sớm. Vậy mà một bản cập nhật phần mềm quan trọng vào cuối năm 2024 đã đẩy Apple lên một vị trí ít ai ngờ tới: trở thành hãng tạo ra chiếc máy trợ thính đầu tiên được FDA chấp thuận theo kiểu bán không cần kê đơn.

Đây không đơn thuần là câu chuyện công nghệ. Nó là câu chuyện về những người từng phải bỏ ra hàng nghìn đô la, hoặc lặng lẽ rút lui khỏi các cuộc trò chuyện vì nghe không rõ.

Chuyện gì thực sự đã xảy ra?

Điểm khởi đầu là một phần mềm được thiết kế riêng cho người có mức suy giảm thính lực từ nhẹ đến trung bình. Thay vì yêu cầu bạn ra phòng khám, toàn bộ quy trình bắt đầu ngay trên iPhone hoặc iPad.

Phần mềm dùng phương pháp đo thính lực âm đơn (pure-tone audiometry) để đánh giá khả năng nghe của từng tai. Kết quả không bị bỏ quên đâu đó mà được lưu trong ứng dụng Apple Health. Từ đó, AirPods tự điều chỉnh đầu ra âm thanh để bạn nghe rõ hơn đúng những tần số mình đang bỏ lỡ.

Nói cách khác, chiếc tai nghe không chỉ phát nhạc to hơn. Nó hiểu tai bạn yếu ở đâu và bù vào chính chỗ đó.

Bài kiểm tra thính lực nằm gọn trong chiếc iPhone

Điều khiến nhiều người bất ngờ là mức độ đơn giản của quy trình. Không đặt lịch hẹn, không chờ đợi, không phải ngồi trong căn phòng cách âm. Bạn mở điện thoại, làm theo hướng dẫn và có kết quả.

• Chạy bài kiểm tra trực tiếp qua iPhone hoặc iPad.
• Đo từng tai riêng biệt bằng phương pháp đo thính lực âm đơn.
• Lưu kết quả vào ứng dụng Apple Health để theo dõi về sau.
• Tự động tinh chỉnh đầu ra âm thanh của AirPods theo kết quả đo.

Với người từng trì hoãn việc kiểm tra thính lực suốt nhiều năm chỉ vì ngại phiền, đây là một thay đổi lớn về mặt tâm lý. Rào cản không còn là y khoa, mà chỉ còn là một cú chạm.

Không chỉ là nghe to hơn

Sau khi bài kiểm tra hoàn tất, AirPods thực hiện điều chỉnh theo thời gian thực để cải thiện khả năng nghe cho người dùng. Nhưng điểm đáng chú ý nằm ở các công cụ hỗ trợ đi kèm.

Một trong số đó là Conversation Boost — tính năng tập trung micro của AirPods vào đúng người đang đứng đối diện bạn. Hãy tưởng tượng cảnh ngồi trong quán cà phê ồn ào, và thay vì căng thẳng đoán từng chữ, bạn nghe rõ giọng người đối diện hơn hẳn.

Ngoài ra, bạn có thể tinh chỉnh thêm trong phần cài đặt:

• Tông và cân bằng âm thanh để phù hợp với tai mình.
• Giảm tiếng ồn xung quanh khi môi trường quá nhiều tạp âm.
• Chế độ trợ thính cho phép dùng liên tục tới khoảng 10 giờ nhờ pin.

Con số 10 giờ ở chế độ trợ thính là điểm rất đáng nói, vì nó gần như bao trọn một ngày làm việc mà không cần sạc lại liên tục.

Vì sao điều này quan trọng đến vậy?

Máy trợ thính truyền thống có thể ngốn của bạn hàng nghìn đô la, cộng thêm yêu cầu phải được đo và chỉnh bởi chuyên gia để dùng đúng cách. Với không ít gia đình, đó là khoản chi quá lớn — hoặc là khoản chi họ liên tục trì hoãn.

Trong khi đó, chiếc AirPods Pro có mức giá dưới 400 đô la. Đây là điểm vào rẻ hơn rất nhiều cho hàng triệu người đang sống chung với việc nghe kém nhưng chưa từng được hỗ trợ đúng mức.

Đôi khi công nghệ có giá trị nhất không phải khi nó hào nhoáng, mà khi nó khiến một thứ từng quá đắt đỏ trở nên bình thường.

Tôi cho rằng giá trị lớn nhất ở đây không nằm ở phần cứng. Nó nằm ở việc phá vỡ rào cản tâm lý: nhiều người thấy “đeo máy trợ thính” là dấu hiệu của tuổi già hay bệnh tật, nhưng “đeo AirPods” thì hoàn toàn bình thường.

Ai nên cân nhắc, ai nên thận trọng?

Cần nói rõ: giải pháp này hướng tới người có mức suy giảm thính lực nhẹ đến trung bình. Không phải mọi trường hợp đều phù hợp.

• Nên cân nhắc nếu bạn nghe kém ở mức nhẹ đến trung bình và ngại chi phí lớn cho thiết bị chuyên dụng.
• Nên cân nhắc nếu bạn muốn một thiết bị kiêm nhiều việc: nghe nhạc, gọi điện và hỗ trợ nghe.
• Cần thận trọng nếu mức suy giảm nặng, hoặc có vấn đề y khoa phức tạp cần bác sĩ đánh giá.

Tôi thích cách nói này: AirPods là một cánh cửa mở ra, không phải là điểm kết thúc. Nếu tình trạng của bạn nghiêm trọng, một chuyên gia vẫn là người bạn nên gặp.

Vài điều nên nhớ trước khi quyết định

1. Bắt đầu bằng bài kiểm tra để biết tai mình đang ở mức nào.
2. Nói chuyện với bác sĩ nếu kết quả cho thấy điều gì đó bất thường.
3. Thử thực tế trong môi trường ồn trước khi coi đây là giải pháp lâu dài.
4. Để ý tới pin và thói quen sạc nếu bạn định dùng cả ngày.

Điều tôi muốn bạn mang theo sau bài viết này không phải là “AirPods tốt hơn máy trợ thính”. Mà là: chúng ta đang bước vào giai đoạn những thiết bị tiêu dùng quen thuộc âm thầm gánh thêm trách nhiệm chăm sóc sức khỏe.

Ranh giới giữa gadget và thiết bị y tế đang mờ đi. Và điều đó mở ra cả cơ hội lẫn câu hỏi: liệu sự tiện lợi có đủ để thay thế chuyên môn y khoa trong mọi trường hợp?

Nếu trong nhà bạn có người hay phải nhờ người khác nhắc lại lời nói, có thể đây là thời điểm tốt để tìm hiểu thêm. Nhưng hãy tìm hiểu một cách tỉnh táo, chứ không chỉ vì một tính năng nghe hấp dẫn.

Bạn nghĩ sao — liệu một chiếc tai nghe nghe nhạc có nên được xem là thiết bị chăm sóc sức khỏe chính thức, hay chúng ta đang đơn giản hóa một vấn đề y khoa phức tạp? Chia sẻ góc nhìn của bạn ở phần bình luận nhé. Có thể bạn đã có trải nghiệm thực tế mà nhiều người đang rất cần nghe.